NASZE PODRÓŻE

Zapiski pasjonatów zwiedzania

TRASA WYCIECZKI

Bałkany - trasa wycieczki


O TYM WARTO WIEDZIEĆ

Zawisza Czarny z Garbowa herbu Sulima był polskim rycerzem żyjącym na przełomie XIV i XV w. Niepokonany w licznych turniejach, symbol cnót rycerskich, delegat na Sobór w Konstancji, uczestnik wojen z zakonem krzyżackim, Turkami i husytami. Na wieść o szykującej się ostatecznej rozprawie z Krzyżakami powrócił do Polski. Uczestniczył w bitwie pod Grunwaldem i niewykluczone, że to właśnie Zawisza w krytycznym momencie bitwy uratował królewski sztandar, choć nie ma na to wyraźnych dowodów. Zawisza Czarny uczestniczył w wyprawie Zygmunta Luksemburskiego na Turków i w czerwcu 1428 r. osłaniał odwrót tego władcy z pola walki pod Golubacem (Gołąbcem). Król Zygmunt posłał łódź dla Zawiszy i nakazał mu na nią wsiąść. Rycerz postanowił pozostać ze swoimi towarzyszami na polu bitewnym. Odesławszy łódź, ruszył z dwoma pieszymi przeciw wojsku tureckiemu. Został otoczony przez wroga i wzięty do tureckiej niewoli. Jak mówi legenda, przyczyną śmierci Zawiszy był konflikt między dwoma janczarami o to, czyim jeńcem był Zawisza. Podczas kłótni jeden z przeciwników wyciągnął jatagan i obciął Zawiszy głowę. Symboliczny pogrzeb bohaterskiego rycerza odbył się w listopadzie 1428 roku w kościele franciszkanów w Krakowie.

Zawisza Czarny na obrazie Jana Matejki - Bitwa pod Grunwaldem


CIEKAWE HISTORIE

Książe Adam Czartoryski (1770-1861) był polskim mężem stanu, pisarzem, poetą, menenasem sztuki i kultury, kawalerem Orderu Orła Białego. Po klęsce powstania listopadowego w 1831 r. udał się na emigrację do Paryża, gdzie stanął na czele konserwatywnego ugrupowania emigracyjnego, nazywanego Hotelem Lambert. W Paryżu ks. Czartoryski stworzył sieć tzw. tajnej dyplomacji. Polacy chcieli rozbudzić nadzieje narodowe ludów bałkańskich i połączyć je z polskimi ideami niepodległościowymi. Uważali, że Serbia jest jedynym narodem w Słowiańszczyźnie Południowej, który ma w sobie wszystko to, co trzeba, by stanąć na czele narodowości słowiańskiej i skupić ją wokół siebie. Emigrantami serbskimi opiekował się w Stambule agent ks. Czartoryskiego Michał Czajkowski. Ścisłe kontakty z przedstawicielami Hotelu Lambert utrzymywał Ilija Garasanin, który w 1844 r. opublikował program zjednoczenia Słowian południowych. Napisany przez niego Memoriał stał się najważniejszym dokumentem państwowym w XIX-wiecznej Serbii, który powstał z inspiracji polityków Hotelu Lambert.

Adam Czartoryski, portret z 1810 r. namalowany przez Józefa Oleszkiewicza


INTERESUJĄCE FAKTY

Z pewnością każdy słyszał o Matce Teresie z Kalkuty. Ta święta Kościoła katolickiego urodziła się w 1910 r. w Skopje jako Agnes Gondza Bojadziu w bogatej rodzinie albańskiej. W wielku 12 lat postanowiła zostać zakonnicą. W 1929 r. wyjechała do Irlandii i wstąpiła do zakonu sióstr loretanek, gdzie przyjęła imię Maria Teresa. Zgromadzenie skierowało ją do pracy w prowadzonym przez loretanki liceum w Kalkucie, gdzie uczyła geografii. W 1948 r. po wezwaniu jakie miała usłyszeć od Boga, opuściła zakon, aby na ulicach Kalkuty służyć ubogim i potrzebującym. W 1950 r. założyła Zgromadzenie Misjonarek Miłości, które miało opiekować się sierotami, chorymi i umierającymi w Indiach. Za swoją pracę Matka Teresa otrzymała w 1979 r. Pokojową Nagrodę Nobla. Zmarła na zawał serca w 1997 r w Kalkucie. W 2003 r. papież Jan Paweł II ogłosił zakończenie procesu beatyfikacyjnego Matki Teresy, która pośmiertnie uzdrowiła ciężko chorą kobietę. W 2015 r. papież Franciszek uznał za cud wstawiennictwo bł. Matki Teresy z Kalkuty w uzdrowieniu mężczyzny chorego na wirusowe zapalenie mózgowe, a w 2016 r. oglosił ja świętą Kościoła katolickiego.

Matka Teresa z dziećmi w Kalkucie


Serbia, Kosowo, Macedonia Północna, Albania, Czarnogóra, Bośnia i Hercegowina, Węgry - Budapeszt

Lipiec 2022

Boka Kotorska

Wyprawa na Bałkany była moim pierwszym wypadem od dwóch lat. Bardzo bałem się Covid-19 i dlatego tak długo nie wyjeżdżałem. Byłem spragniony nowych przygód i tego niesamowitego uczucia kiedy wyruszam w trasę. Zaplanowałem odwiedzenie kilku krajów i przeznaczyłem na podróż jeden miesiąc.

Ponieważ loty na niektórych kierunkach były w tym czasie często odwoływane, zdecydowałem się na przejazd do Budapesztu busem. Po zwiedzeniu miasta ruszyłem na południe. To była cudowna podróż. Szczęście mi sprzyjało, pogoda także. Każdy dzień niósł nowe wyzwania. Zwiedzałem przepiękne miejsca, poznawałem nietuzinkowych ludzi. Największe wrażenie zrobiła na mnie Albania. Ten kraj ma do zaoferowania turystom prawdziwe skarby. Czas szybko mijał i trzeba było wracać do domu. Kiedy później policzyłem przebytą drogę, nie mogłem wprost uwierzyć, że przez ten czas pokonałem dystans ponad 5 500 km.


SERBIA

Belgrad


Twierdza Kalemegdan, Brama Królewska Pobiednik, pomnik triumfalny z 1928 r. Widok z murów twierdzy, w głębi Sawa wpadająca do Dunaju Ruiny fortyfikacji wewnętrznych (koniec XII w.) z czasów bizantyjskich Studnia rzymska o głębokości 61 m Mauzoleum Damada Alego Paszy z 1784 r. Brama Defterdar, w głębi Wieża Nebojszy w Dolnym Mieście Dolne Miasto, ruiny Pałacu Metropolitalnego Widok twierdzy z Dolnego Miasta, po lewej Wieża Dizdar Brama Despoty i wieża Dizdar Brama Zindana z połowy XV w. Brama i Wieża Sahat z przełomu XVII/XVIII w. Eksponaty Muzeum Wojskowego w dawnej fosie Niemiecki czołg lekki Panzerkampfwagen I Ausf F używany w kampanii wrześniowej 1939 r. Polska tankietka TKF (czołg rozpoznawczy) używana w kampanii wrześniowej 1939 r. Katiusza, słynna radziecka wyrzutnia rakietowa z czasów II wojny światowej Promenada Sawy, czas wracać Stary dworzec kolejowy i pomnik Wielkiego Żupana Stefana Nemanji Cerkiew św. Sawy w stylu bizantyjsko-serbskim Pamiątkowa fotka Imponujące wnętrze Chrystus Pantokrator, mozaika w podniebieniu kopuły Żyrandol z krzyżem greckim Tradycyjne całowanie ikon Sala wykładowa w podziemiach cerkwi Plac Republiki, pomnik Michała III Obrenowica Kariatydy na fasadzie gmachu Muzeum Narodowego z 1903 r. Kamienna głowa ze stanowiska Lepenski Vir Bank Jugosławii, detal architektoniczny Plac Terazije, hotel Moskwa Fontanna Terazije z XIX w. Impresja Stary Pałac w którym w 1905 r. zamordowano króla Aleksandra Obrenowicia Nowy Pałac, obecnie siedziba prezydenta Na zakupy Parlament Republiki Serbii Parlament, rzeźba Czarny koń stający dęba Cerkiew Wnibowzięcia z XIX w. Prawosławne zaślubiny Pałac Adriatycko-Dunajskiego Banku Rzeźby greckich bogów zdobiące attykę Ozdoby fasady neoklasycystycznego budynku Konak (dwór)) księżnej Ljubicy z 1831 r. Cerkiew św. Marka w stylu bizantyjsko-serbskim Wnętrze cerkwi Cerkiew św. Trójcy wzniesiona w 1925 r. na polecenie carskiego gen. Wrangla Ulica Skadarska Skadarlija, dzielnica belgradzkiej bohemy Jugosłowiańska Zastava Róg Skadarskiej i Gospodara Jevremova Kawiarenki przy ulicy Skadarskiej Restauracja Czerwona Róża Czas coś przekąsić Dura Jaksic, serbski romantyk

Belgrad był moim pierwszym przystankiem na bałkańskim szlaku, chociaż zwiedziłem go na samym końcu podróży. Może na wskutek zmęczenia zwiedzaniem lub nadmiaru bodźców i wrażeń, ale stolica Serbii niezbyt mnie oczarowała. Podobała mi się twierdza Kalemegdan i znajdujące się na jej terenie Muzeum Wojskowe. Jednak prawdziwe skarby z przeszłości tych ziem miałem okazję podziwiać w Muzeum Narodowym.


Zamek Golubac


Zamek Golubac w całej okazałości Widok od strony wschodniej Pamiątkowa fotka Dunaj, rumuńska strona rzeki Wieża Armatnia powstała w czasach otomańskich Główna brama prowadząca do zamku Baszty fortu wewnętrznego Baszty przedniego kompleksu połączone murem z krenelażem Wieża Armatnia z lotu ptaka Widok z zamku w kierunku zachodnim Wieża Armatnia, stanowiska ogniowe i blanki Armata na kołowej lawecie Średniowieczne kamienne kule Ruiny murów obronnych, w głębi najwyższa w całej twierdzy  Wieża Kapelusz Pamiątkowa fotka Tablica pamięci Zawiszy Czarnego Źródło Zawiszy Czarnego przy bramie zamkowej Widok zamku od strony rzeki

Do leżącego trochę na uboczu zamku Golubac wybrałem się tylko z jednego powodu. To tutaj w 1428 r. podczas nieudanej próby odbicia twierdzy z rąk tureckich zginął znany na dworach całej Europy polski rycerz Zawisza Czarny z Garbowa. Zbudowana przez Węgrów na przełomie XIII/XIV w. twierdza nawet dzisiaj wygląda imponująco. Malowniczo położona na stromym brzegu Dunaju potrafi zauroczyć nawet najbardziej wymagającego turystę.


Osada z epoki kamienia


Dunaj w pobliżu stanowiska archeologicznego Lepenski Vir Model mezolitycznego domostwa Wnętrze, na pierwszym planie palenisko Muzeum Lepenski Vir Osada Lepenski Vir, zarysy domostw Góra stołowa Treskavac na rumuńskim brzegu Dunaju Zarys domostwa, widoczne palenisko i ustawione przy nim kamienne głowy Palenisko Kamienie z wyrzeźbionymi ludzkimi głowami Kamienna głowa Most nad rzeką Boljetin Kanion Boljetin w całej okazałości Skały kanionu odsłaniają przeszłość Ziemi sprzed milionów lat Stromy klif Nioczekiwane spotkanie Tradycyjny wiejski dom z podcieniami Przełom Dunaju, Mali Kazan (Mały Kocioł) Kladovo, turecka twierdza Fetislam z 1524 r.

Prawdziwą gratką okazał się Lepenski Vir, leżący w Parku Narodowym Derdap. Wiek tej prehistorycznej osady oszacowano na 5-6 tys. lat p.n.e. Największe wrażenie zrobiły na mnie kamienie z wyrzeźbionymi ludzkimi głowami o zadziwiająco dokładnych wyrazach twarzy, stojące w każdym z domostw. Są one najstarszymi mezolitycznymi rzeźbami na kontynencie. Zwiedzanie popsuł mi trochę atak kolki nerkowej, ale dzięki pomocy młodej pary z Ukrainy, jakoś dałem radę.


Gamzigrad i Nisz


Felix Romuliana, ruiny pałacu Galeriusza Perystyl, wewnętrzny dziedziniec pałacowy Fragment kolumny z widocznym znakiem kamieniarza (litera B) Ruiny term Pozostałości baszty i muru okalającego kompleks pałacowy Muzeum Narodowe w Zajecar, rekonstrukcja wyglądu Felix Romuliana Głowa cesarza Galeriusza z ok. 303 r. Mozaika z pałacu przedstawiająca labirynt Pomnik Wyzwolicieli Niszu Figury serbskich powstańców Pomnik cesarza Konstantyna Fontanna Konstantyna na placu Króla Milana Pragnienie Sobór Zstąpienia Ducha Świętego z poł. XIX w. Ikona nad wejściem przedstawiająca Trójcę Świętą Ikonostas w stylu realizmu akademickego Dwugłowy orzeł, symbol Serbii Impresja Twierdza turecka z pocz. XVIII w. na północnym brzegu rzeki Niszawy Brama Stambulska Ruiny łaźni rzymskich, w głębi budynek arsenału Ołowiane kopuły łaźni tureckiej (hammamu) Wnętrze hamamu, obecnie galeria Meczet Bali Bega z XVI w. Pozostałości ulicy bizantyjskiej z przełomu V/VI w. Kaplica Wieży Czaszek Wieża Czaszek, pamiątka ofiar bitwy z czasów I powstania serbskiego stoczonej pod Niszem w 1809 r. Fragment Wieży Czaszek

Gamzigrad i Nisz, te dość odległe od siebie miejsca mają wiele wspólnego. W Gamzigradzie wpisanym na Listę Światowego Dziedzictwa Unesco znajdują się ruiny Felix Romuliana, wspaniałego kompleksu pałacowego wzniesionego w III/IV w. przez cesarza Galeriusza. Natomiast w Niszu urodziło się aż dwóch cesarzy, Konstantyn I Wielki i Justyn I. Dość niezwykłą atrakcją tego miasta jest Wieża Czaszek, pamiątka po serbskich zrywach narodowowyzwoleńczych.


Monastyry Studenica i Zica


W drodze, okolice miejscowości Kremna W drodze, lokomotywa słynnej Sarganskiej Osmicy W drodze, centrum miasta Uzice i rzeka Detinja W drodze, ruiny Starego Zamku w Uzicach z XIV w. Kompleks klasztorny Studenica, na pierwszym planie brama wschodnia Cerkiew Zaśnięcia Bogurodzicy z końca XII w. Cerkiew Królewska z 1314 r. fundacji króla Milutina Cerkiew św. Mikołaja z XIII w. Cerkiew Zaśnięcia Bogurodzicy, z lewej dobudowany w 1235 r. narteks zewnętrzny Pamiątkowa fotka Tryforium na szczytowej absydzie Tryforium, ornamenty roslinne oraz postacie zwierząt Portal do dawnego narteksu Relief Madonna na tronie wśród aniołów Ornamenty roślinne Mityczny stwór (gryf) Relief przedstawiający świętego Mitologiczne stwory na łuku portalu Matka Boska Znaku nad wejściem do naosu Freski w naosie Fresk Ostatnia Wieczerza Fresk przedstawiający Matkę Boską w pozie orantki Ukrzyżowanie, fresk z XIII w. na zachodniej ścianie nawy Archanioł Michał Fragment fresku z XVI w. Zaśnięcie Bogurodzicy Fundator Stefan Nemanja z żoną Fragment przedstawiający Stefan Nemanję trzymającego model cerkwi Grób Stefana Pierwszego Koronowanego króla Serbii Ozdobne okucia trumny Grób Anastazji, żony żupana Stefana Nemanji Przy grobie króla Stefana Radosława Marmurowy sarkofag Stefana nemanji, Wielkiego Żupana Raszki i założyciela klasztoru Freski w bocznej kaplicy Rzeka Ibar Kąpielisko w Kraljevie Monastyr Zica z poczatku XIII w. Dziedziniec, wieża bramna i budynek konaku Ażurowe zamknięcie sklepienia w wieży bramnej Malowidła świętych i królów w długim przejściu Dzwon wzywający mnichów na posiłek Kościółek św. Stratelatesa Chrzcielnica Cerkiew Zica Cerkiew Zica w całej okazałości Centralna kopuła wsparta na masywnym bębnie Wieża z wejściem do cerkwi Portal z motywami geometrzycznymi rozeta Fresk nad wejściem do narteksu Ozdobna posadzka z dwugłowym orłem Naos Fresk Zaśnięcie Matki Bożej Święci Prokop i Artemiusz Scena Ukrzyżowanie w południowej absydzie

Monastyr Studenica jest jednym z najważniejszych klasztorów prawosławnych Serbii wpisanym na Listę Światowego Dziedzictwa Unesco. Niestety z powodu prac konserwatorskich prowadzonych we wnętrzu cerkwi Bożej Bogurodzicy nie mogłem w pełni podziwiać tego wspaniałego zabytku szkoły raszkańskiej. Równie utytułowany, choć wielokrotnie niszczony jest monastyr Zica z początku XIII w. w którym koronowało się aż siedmiu królów serbskich.


KOSOWO

Prisztina


Bulwar Matki Teresy, główny deptak stolicy Pomnik Skandenbega, bohatera narodowego z XV w. Fontanna przy placu Skanderbega Flaga Kosowa Bulwar Matki Teresy, życie towarzyskie Prozachodnie sentymenty Odbicie meczetu Carshia (XV w.) w oknach Parlamentu Kosowa Młodzi Albańczycy pozują przed bilboardem prezydenta Rugovy Meczet Faith (Madhe) z XV w. Portyk arkadowy przy wejściu do meczetu Malowane sklepienie portyku Sala modlitw Zdobienia ściany Minbar (kazalnica) Meczet Jashara Paszy z 1834 r. Minaret Monastyr Gracanica, cerkiew Zaśnięcia Bogurodzicy z XIV w. Jedna z czterech kopuł bocznych Klasztorna studnia Triforium w absydzie oltarzowej Pamiątkowa fotka Narteks zewnętrzny Narteks, fresk przedstawiający chrzest Chrystusa Portal nad wejściem do naosu

Prisztina jest stolicą Republiki Kosowa, która ogłosiła swoją niepodległość w 2008 r. W mieście nie ma zbyt wielu atrakcji turystycznych, ale młodzi Albańczycy są bardzo prozachodni i z nadzieją patrzą w przyszłość. Natomiast w niedalekiej Gracanicy znajduję się przepiękna cerkiew Zaśnięcia Bogurodzicy z XV w. wpisana na Listę Światowego Dzidzictwa Unesco. Malownicza świątynia zrobiła na mnie niesamowite wrażenie, choć nie można było robic zdjęć w naosie.


Prizren


Ulica Saraçët, po lewej meczet Kukli z XVI w. Zrujnowana cerkiew Bogurodzicy Ljeviškiej, na pierwszym planie mur z drutem kolczastym Wieża zegarowa Mahmuda Paszy Łaźnia turecka (hammam) Gazi Mehmet Paszy z XVI w. Minaret Arasta z 1 poł. XVI w. Uliczka w starym Prizrenie Tradycyjne albańskie stroje ludowe Dom Ligi Prizneńskiej powołanej do obrony narodu albańskiego w 1878 r. Pomnik ojców założycieli Ligi Prizneńskiej Albański działacz narodowy Ciastka i tradycyjny napoj boza Bystrzyca Priznenska, w głębi meczet Sinana Paszy Pamiątkowa fotka z widokiem na most kamienny z przełomu XV/XVI w. Meczet Sinana Paszy z XVI w. Przed meczetem Sala modlitw Minbar (kazalnica) Bogato zdobiony babiniec Babiniec, detal architektoniczny Fontanna na placu Shadervan Cerkiew św. Mikołaja z XIV w. Cerkiew św. Jerzego z XIX w. jak wiele innych zniszczona przez miejscowych Albańczyków Most Turecki i meczet Suza Qelebi z XVI w. Widok miasta z tarasu kawiarenki przy drodze do fortecy Kalaja Zrujnowana cerkiew Chrystusa Zbawiciela z XIV w. Mury twierdzy Kalaja Główna brama Pozostałości zabudowań wewnątrz fortecy Stanowisko ogniowe na jednej z baszt Panorama miasta z murów twierdzy Kalaja

Leżący u stóp wysokich gór Priznen posiada orientalny klimat oraz wspaniałe zabytki z okresu carstwa serbskiego i czasów osmańskich. Niestety, ale wiekszość cerkwi jest albo zdewastowanych i zamkniętych dla turystów, albo dostęp do nich jest ograniczony. W przerwach pomiędzy podziwianiem meczetów, zabytkowych domów tureckich, kamiennych mostów i cerkwi popijałem boza i chłonąłem atmosferę tego niezwyklego miejsca.


Monastyry Pećka i Decani


Dolina Bystrzycy Pećkiej w Alpach Albańskich Monastyr Pećka, dzwony wzywające na modlitwę Ruiny pałacu arcybiskupa Daniły II z XIV w. Klasztorna studnia Monastyr Pećka Patrijarsija w całej okazałości Pamiątkowa fotka Cerkiew Matki Boskiej z XIV w, ozdoby ścian nawy Kopuła cerkwi Matki Boskiej Cerkiew Matki Boskiej, biforium absydy Cerkwie Matki Boskiej (XIV w.)) oraz św. Apostołów (XIII w.) Narteks arcybiskupa Daniły II Narteks, drzewo genealogiczne dynastii Namaniciów Cerkiew Matki Boskiej, naos Chrystus Pantokrator w podniebieniu kopuły Cerkiew Matki Boskiej, freski Cerkiew św. Dymitra, naos Scena Wniebowstąpienia w podniebieniu kopuły Cerkiew św. Apostołów, naos Peć, Długi Bazar i meczet Bajrakli Peć, uliczka handlowa Długi Bazar Peć, obronna wieża mieszkalna (kulla) Goskave Dolina Deczańskiej Bystrzycy, monastyr Vysoki Decani Cerkiew Chrystusa Pantokratora z XIV w. Portal zachodni narteksu, tronujący Chrystus Narteks, kamienna chrzcielnica Romański portal prowadzący do naosu Naos, po prawej grobowiec św. Heleny Serbskiej Marmurowy ikonostas, obok grobowiec Stefana Urosza III Deczańskiego Naos, freski Ikonostas w kaplicy św. Demetriusza

Położone w malowniczych dolinach monastyry Vysoki Decani i Pećka Patrijarsija są pod silną ochroną wojsk KFOR. Dostęp do nich jest mocno utrudniony, co szczególnie odczułem w monastyrze Decani. Warto jednak przebrnąć przez te utrudnienia, gdyż obydwa obiekty wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Unesco są perełkami serbskiej architektury i w pełni zasługują na swoją sławę. Mnie, może z uwagi na nietypową architekturę, bardziej podobała się cerkiew Chrystusa Pantokratora.


MACEDONIA PÓŁNOCNA

Skopje


Plac Macedonia, pomnik Aleksandra Macedońskiego Pomnik Aleksandra Macedońskiego, hoplici macedońscy Łuk Triumfalny Macedonia Plac Macedonia, maszt z flagą narodową Pomnik i Dom Pamięci Matki Teresy Plac Macedonia, tablica pamiątkowa w miejscu gdzie stał dom Matki Teresy Rzeka Wardar i Muzeum Archeologiczne Pamiątkowa fotka Muzeum Archeologiczne, pomnik Karpoša przywódcy powstania antytureckiego w 1689 r. Muzeum Archeologiczne, ikona terakotowa z V/VI w. Kamienny Most z XV w. (tutaj wbito na pale Karpoša i jego towarzyszy) Gjorgjij Pulevski (1817-1893) pisarz, prekursor języka macedońskiego Fontanna Olimpias (matka Aleksandra Macedońskiego) Pomnik Filipa II Macedońskiego Pamiątkowa fotka Pomnik Filipa II Macedońskiego, królewska rodzina Dzwonnica cerkwi św. Dymitra Łaźnia (hamam) Daut Paszy z XV w. Pomnik Skanderbega Katedra św. Klimenta Ochrydzkiego z końca XX w. Naos, w głębi ogromny ikonostas (19,5 m szerokości i 12,5 m wysokości) Chrystus Pantokrator w podniebieniu kopuły (każde oko ma średnicę 1,5 metra) Ikona świętego Twierdza (kale) Baszta i fragment murów obronnych Carsija, dzielnica turecka Przed sklepem z dywanami Tradycyjne potrawy macedońskie (tavče gravče i sałatka szopska) Rzemieślnik przy pracy Pamiątki dla turystów Cerkiew św. Zbawiciela z XVII-XIX w. Ikonostas Petara i Marka Filipovskich z pocz. XIX w. Carskie Wrota Fresk na sklepieniu przedstawiający Boga Ojca Ikona, Wniebowstąpienie Chrystusa Fragment ikonostasu rzeźbionego w drewnie orzechowym Szafka z ikoną Zbawiciela Detale ikonostasu (lew) Detale ikonostasu (orzeł) Meczet Mustafa Paszy z XV w. Portyk Zdobienia ścian sali modlitewnej Ażurowe okno Cmentarz muzułmański, płyty nagrobne Uliczka w Carsiji Baklawa Czas coś przekąsić Meczet Murata Paszy z XIX w. Karawanseraj Suli An z XV w. Meczet Arasta z XV w. Życie towarzyskie w otoczeniu meczetu Sala modlitewna Mihrab, nisza wskazująca kierunek Mekki Targowisko Bit Pazar To jest pyszne Kandyzowane owoce Przyprawy Suszone owoce Jest okey ! Oliwki do wyboru, do koloru Melony Meczet Isak Beja z poł. XV w. Minaret Sala modlitewna Oryginalne zdobienia Turbeta (grobowiec) Paszy Beja Na zakupach Meczet Hjunkar z XV w. Midha (studnia ablucyjna) Wieża Zegarowa

Stolica Macedonii Północnej Skopje leży w malowniczej dolinie rzeki Wardar. Już w trakcie zwiedzania nazwałem ją miastem pomników, gdyż historyczne monumenty sa tutaj dosłownie na każdym kroku. Pewnie nie będę zbyt oryginalny, gdy napiszę, że najbardziej podobała mi się muzułmańska dzielnica Carsija. Ale Skopje ma też inne oblicze. Podczas pobytu codziennie byłem świadkiem gwałownych demonstracji mniejszości albańskiej na placu Skanderbega.


Kanion Matka


Kanion Matka Jezioro Matka na rzece Treska Zapora wodna Matka Most na rzece Treska i centrum rekreacyjne Saraj Pamiątkowa fotka Ścieżka wzdłóż kanionu Pionowe ściany skalne opadające do rzeki Siła natury Różne formy rekreacji Jaszczurka Murówka egejska Różne formy rekreacji Jezioro Matka Przejażdzka statkiem Cerkiew św. Andrzeja z XIV w. Pionowe ściany skalne Malownicze zakole Wejście do jaskini krasowej Wreło (240 m głębokości) Różnorodne formy krasowe Olbrzymie stalaktyty Różnorodne formy krasowe Pamiątkowa fotka Draperie naciekowe Okolice Skopje, Gornji Nerezi Monastyr św. Pantelejmona z XII w. Tryforium w absydzie Pamiątkowa fotka Wnętrze cerkwi Malowidła w absydzie ołtarzowej z XVI w. Fresk Zdjęcie z krzyża w stylu bizantyjsko-macedońskim Fresk Opłakiwanie Chrystusa w stylu bizantyjsko-macedońskim Matka Boska Znaku w pozie orantki Chrystus Pantokrator w podniebieniu kopuły Fresk przedstawiający św. Pantelejmona Kamienna plecionka i sylwetki dwóch pawi Przemienienie Pańskie Archanioł Michał

Równie atrakcyjne są okolice Skopje. Spacer wzdłóż malowniczo położonego kanionu Matka po wykutej w skalnej ścianie półce, przejażdżka stakiem po jeziorze czy zwiedzanie krasowej jaskini Wreło były dla mnie niezapomnianym przeżyciem. Podobną atrakcją była możliwość podziwiania niezwykłych, bizantyjskich fresków w cerkwi św. Pantelejmona w wiosce Gornji Nerezi, leżącej na stokach góry Vodno.


Tetowo


Uliczny stragan Tradycyjne wypieki Boza, napój ze sfermentowanego ziarna Rzeka Pena i kamienna łaźnia (hammam) z czasów tureckich Malowany Meczet z 1495 r. Pamiątkowa fotka Ściana z malowidłami przypominającymi karty do gry Turbeta (grobowiec) z końca XVI w. Portyk przed wejściem do meczetu Sala modlitewne Mihrab Ornamenty ścian Ażurowe okno Ornamenty sklepienia Detale ornamentów Balkon w sali modlitewnej dla kobiet (mahwil) Ornamenty sklepienia Widok sali modlitewnej z balkonu mahwilu Pamiątkowa fotka Brama wjazdowa do Bektesi Teke muzułmańskiego klasztoru derwiszów z XVI w. Tradycyjny dom z wysuniętą górną kondygnacją Przyklasztorny cmentarz Przełożony klasztoru Derwiszó Kamienno-drewniana wieża strażnicza Nagrobki Turbeta, grób Ali Sersem Baby z XVI w. Muzułmański cmentarz Odwiedziny

Do Tetowa wybrałem się tylko po to, aby zobaczyć Malowany Meczet, jedną z najciekawszych islamskich świątyń na Bałkanach. Było warto, a meczet zrobił na mnie niesamowite wrażenie. Te bajecznie kolorowe malowidła pokrywające dosłownie każdą wolną przestrzeń, określa się mianem baroku osmańskiego. Okazało się, że to małe miasteczko skrywa jeszcze jedną atrakcję - Bektesi Teke, muzułmański klasztor derwiszów.


Ochryda - Jezioro Ochrydzkie


Plac Miejski, pomnik św. Nauma Ochrydzkiego Dotknięcie palucha świętego przynosi szczęście Łapacz Krzyża w Dzień Objawienia Pańskiego (19 styczeń) Dolna Brama miejska z XIV w. Cerkiew św. Bogurodzicy Bolnickiej z XIV w. Malowniczy zaułek W oczekiwaniu na turystów Sobór arcybiskupi św. Zofii z XI-XIV w. Masywna wieża i dwie kondygnacje arkad Biforium Wnętrze świątyni Wniebowstąpienie, fresk z XI w. na sklepieniu Św. Metody, farba wydrapana z oczu w celach leczniczych Bogurodzica Znaku, fresk w absydzie ołtarza Anioł od św. Zofii Fresk przedstawiający św. Cyryla i Metodego oraz ich uczniów Klimenta i Nauma Tradycyjny dom na starówce Dzielnica turecka, w głębi meczet Ali Paszy Cerkiew Bogurodzicy Kamenskiej z XVIII w. Nieoczekiwany gość Świece wotywne Wnętrze cerkwi Ikonostas, Carskie Wrota (XIX w.) Chrystus Pantokrator, fresk Dico Zografa z 1863 r. Freski na ścianie naosu, po prawej Archanioł Michał Górna Brama i mury obronne Uliczka Ilindenska Rzymski teatr z II w.p.n.e. Tradycyjny dom z wysuniętą górną kondygnacją Cerkiew św. Bogurodzicy Perivleptos i św. Klimenta z końca XIII w. Pop Kocur Dzwonnica Pamiątkowa fotka Ikonostas i absyda ołtarzowa Ostatnia Wieczerza, fresk XIII/XIV w. Zaśnięcie Matki Boskiej, fresk XIII/XIV w. Drabina Jakubowa, fresk XIII/XIV w. Św. Kliment Ochrydzki błogosławiący miastu, po prawej cerkiew Konstantyna i Heleny z XV w. Park Stare Miasto, w głębi twierdza Samuela z końca X w. Monumentalna brama z dwiema basztami Wnętrze twierdzy cara bułgarskiego Samuela Flaga Macedonii Północnej Widok twierdzy w kierunku wschodnim Fragment trzykilometrowych murów obronnych Wzgórze Plaošnik i jezioro Ochrydzkie Plaošnik, cerkiew św. Klimenta i Pantelejmona z XX w. Pamiątkowa fotka Cerkiew św. Jana Kaneo z XIII w. Ikona Ochrydy

Do Ochrydy przyjechałem w strugach deszczu. Byłem załamany, ale w kolejnych dniach zaczęło się wypogadzać. To położone na wzgórzach wokół zatoki jeziora Ochrydzkiego miasto, koniecznie trzeba zwiedzać w słońcu. Ochrydzkie zabytki wprost mnie urzekły. Piękna, nastrojowa starówka, wzgórze Plaošnik, dzielnica turecka i wizytówka Macedonii cerkiew św. Jana Kaneo, malowniczo usytuowana na wysokiej skale na krańcu cypla.


Monastyr św. Nauma


Współczesna brama do kompleksu klasztornego Deptak wzdłuż jeziora Ochrydzkiego Plaża Masywne mury obronne i brama z XVI w. Zabudowania klasztorne Pamiątkowa fotka Cerkiew św. Nauma z XVI w. Narteks wewnętrzny i trybilon Kapitel kolumny ozdobiony krzyżem greckim z X w. Analogion z ikoną św. Nauma do adoracji Kaplica grobowa św. Nauma Fresk Ukrzyżowanie Fresk przedstawiający pogrzeb Nauma Kopuły Cerkiew św. Nauma od strony płd-wsch. Paw

Wycieczka na południowy kraniec jeziora Ochrydzkiego zajęła mi prawie cały dzień, ale było warto. Surowy w formie monastyr św. Nauma jest podobnie jak cerkiew św. Jan Kaneo w Ochrydzie malowniczo położony na wysokiej skale nad brzegiem jeziora. Zwiedzając światynię dotykałem na szczęście kamień nad grobowcem świętego w jego kaplicy grobowej, ale niestety nie usłyszałem bicia serca św. Nauma, którego jakoby można doświadczyć w całkowitej ciszy.


ALBANIA

Tirana


Plac Skanderbega Plac Skanderbega, w głębi budynek Opery Pamiątkowa fotka Pomnik Skanderbega Meczet Ethem Beja z XVIII w. Portyk przed wejściem do świątyni Ozdoby łuków portyku Wnętrze portyku Mihrab Malowidła na podniebieniu kopuły Mahwil, część modlitewna dla kobiet Ozdobna kolumna Wieża Zegarowa z 1830 r. Muzeum Narodowe, rzeźba bogini Butrinti z IV w.p.n.e. Wielki Magistrat, rzymska rzeźba z Apoloni z III w. Katolicka katedra św. Pawła z 2000 r. Wielki Meczet (Namazgah) Mury twierdzy Justyniana z VI w. Kamienny Most Garbarzy z XVIII w. Willa Envera Hodzy w dawnej dzielnicy partyjnych notabli

Stolica Albanii Tirana nie ma zbyt wielu zabytków. Większość została zniszczona w czasach komunistycznego reżimu Envera Hodży. Zachodni turyści chętnie odwiedzają dawny schron atomowy w centrum miasta, zbudowany pod koniec dyktatury, jednak ja nie miałem na to ochoty. Bardzo podobał mi się natomiast cudem ocalały z rewolucji ateistycznej meczet Ethem Beja, przypominający trochę Malowany Meczet z Tetowa w Macedonii Północnej.


Saranda i Ksamil


Nadmorska promenada Pamiątkowa fotka Marina Luksusowe hotele Plaża Ruiny bramy miejskiej antycznego Onchesmusu Papóżki nierozłączki Kukurec, albańska potrawa narodowa Kopuła cerkwi św. Haralamba Na bunkier można trafić w najmniej oczekiwanym miejscu Ruiny bazyliki i synagogi z V-VI w. Widok ze wzgórza zamkowego, po lewej miasteczko Ksamil, po prawej wyspa Korfu Zamek Lekursi Sulejmana Wspaniałego z 1537 r. Kamienna baszta i betonowy bunkier Hodży Zachód słońca nad Sarandą Ksamil, albańscy tancerze w tradycyjnych strojach Czas coś przekąsić Małże i białe wytrawne wino Wysepki Ksamil z okna restauracji Parasole, parasole Trochę tu tłoczno Plaża Pamiątkowa fotka Chciałoby się tu zostać dłużej

Saranda jest największym i najbardziej popularnym albańskim kurortem. W niemal każdym zakątku miasta znajdują sie hotele. Nie ma tutaj zbyt wielu interesujących zabytków, ale to doskonała baza wypadowa do zwiedzania okolicznych atrakcji. Jedną z nich jest niewielkie miasteczko Ksamil i kilka malowniczych wysepek. Wprawdzie plaża jest niemiłosiernie zatłoczona, ale pobliskie restauracje oferują wyśmienite małże z jeziora Butrint.


Gjirokastra i Blue Eye


Dolina rzeki Drino Strome uliczka na starówkę Domy widma Zabudowania dawnego bazaru z XVII-XVIII w. Pamiątkowa fotka Lokalne rękodzieło Uliczka Alqi Kondi Balkon ozdobiony dwugłowym orłem Bazar, na wzgórzu twierdza z XIV w. Charakterystyczne grafitowe dachówki Meczet Pazar z konca XVIII w. Opuszczone sklepy Malowniczy zaułek Dom w którym urodził się dyktator Enver Hodża, obecnie Muzeum Etnograficzne Panorama miasta z murów zamkowych Basteja Teqese i Wieża Zegarowa z początku XIX w. Amerykański samolot szpiegowski Lockheed T-33 zdobyty w 1957 r. Kazamaty Scena koncertowa na dziedzińcu zamkowym Widok w kierunku płn-zach. na miasto i dolinę Drino Droga do Blue Eye, po lewej kapliczka Malownicza okolica, rzeka Bistrica Ule Jezioro Bistrica Glony na powierzchni jeziora Syri Kalter Platforma widokowa nad Blue Eye Blue Eye, źródło bijące z dziury krasowej o głębokości ponad 50 m

Zwiedzanie Gjirokastry, wymarłego miasta wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa Unesco było chyba najszybsze spośród wszystkich moich podróży. Na skutek niekorzystnych połączeń komunikacyjnych miałem na to tylko godzinę. Oprócz odrestaurowanej dla turystów starówki, miasto zrobiło na mnie dość ponure wrażenie. Miłą odmianą na koniec dnia było natomiast zobaczenie Blue Eye, strumienia górskiego wybijającego z podziemnej groty o głębokości ponad 50 m.


Butrint


Ruiny pałacu episkopalnego z VI w. Baptysterium z VI w (na miejscu wcześniejszych term rzymskich) Kolumna baptysterium Ruiny term rzymskich Brama Wodna Frgment murów obronnych Jezioro Vivari Zewnętrzne ściany bazyliki z VI w. Biforium Pamiątkowa fotka Brama Lindore z czasów greckich Kapitel koryncki Nimfeum (fontanna) z II w. Mur obronny z IV w.p.n.e. Brama Morska z czasów greckich Kolumbarium, inskrypcja nagrobna Brama Lwia z IV w.p.n.e. Fragment greckiego akropolu Zamek wenecki z XIII w. Widok z dawnego akropolu na kanał Vivari Ruiny miasta z okresu greckiego, po lewej świątynia Asklepiosa Antyczny teatr z III w.p.n.e. Forum Kanał Vivari, zamek Ali Paszy z XIX w.

Wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Unesco Butrint jest niezwykłym miastem, które według legendy założyli w XII w.p.n.e. uciekinierzy z Troi. Zwiedzając, mogłem przenieść się na wskroś epok historycznych i w jednym miejscu podziwiać zabytki pochodzące z czasów greckich, rzymskich, bizantyjskich, weneckich i osmańskich. Największe wrażenie zrobiły na mnie mury obronne z Bramą Morską, chociaz wizytówką tego miejsca jest baptysterium.


Apollonia Iliryjska


Mój przewodnik Buleuterion z II w. po lewej ruiny biblioteki Pamiątkowa fotka Portyk buleuterionu (siedziby rady miejskiej) Prytanejon z II w.n.e. Odeon, na pierwszym planie pozostalości Łuku Triumfalnego Odeon mogący pomieścić 300 osób Temenos, miejsce poświęcone bogu Apollo Obelisk Apolla Sanktuarium z niszą na posąg bóstwa Stoa z IV w.p.n.e. z doryckimi kolumnami Pozostałości magazynu i cysterny na wodę Ruiny świątyni poświęconej Jowiszowi, Junonie i Minerwie Wzgórze akropolu Widok miasta z akropolu, po lewej ruiny bramy płn-wsch, po prawej agora Nimfeum Amfiteatr Trzony kolumn Starożytna ulica Willa z impluvium z II w.p.n.e. Cerkiew św. Marii z XIII w. Ikonostas Cerkiew św. Marii, na pierwszym planie narteks z arkadami Zoomorficzny kapitel w narteksie Refektarz Refektarz, pozostalości bazyliki z IV w, na podłodze mozaika Muzeum Archeologiczne Fragment sarkofagu z II w, bitwa z Amazonkami Relief ze sceną polowania, okres hellenistyczny Kamienny nagrobek z iliryjskim imieniem

Dla osoby poruszajacej się bez samochodu dotarcie do Apolloni jest nie lada wyzwaniem. Doradzono mi, aby wysiąść na obwodnicy, a potem przejść kilka kilometrów pieszo. Wysiłek wart był swojej ceny. Pozostałości korynckiej koloni, która w okresie swoje świetności liczyła 60 tys. mieszkańców nawet dzisiaj robią wielkie wrażenie. Najbardziej podobał mi się budynek rady miejskiej buleuterion oraz leżące trochę na uboczu nimfeum.


Berat


Dzielnica chrześcijańska Gorica Pamiątkowa fotka Dach z charakterystycznym kominem Wąska uliczka Goricy Dom z wykuszem Kamienne domy często ozdabiane są kwiatami Dzikie kwiaty Niezawodny środek lokomocji Kamienny most z 1777 r. na rzece Osum Kamienny most, detale architektoniczne Zabudowania dzielnicy chrześcijańskiej Gorica Pamiątkowa fotka Zabudowania dzielnicy muzułmańskiej Mangalem, na szczycie wzgórza zamek Mangalem, stare miasto Meczet Kawalerów z początku XIX w. Pałac Paszy Meczet Królewski z XV w. Muzułmański grobowiec Chanaka (klasztor) Halveti z XV w. sufickiego zakonu bektaszytów Meczet Ołowiany z XVI w. Sala modlitewna Koran Współczesna cerkiew św. Demetriusza Centralna kopuła Analogion z ikoną do adoracji Impresja, Ostatnia Wieczerza Brama Paszy Stroma uliczka na wzgórze zamkowe Brama zamkowa Mury obronne z krenlażem i baszta Panorama ze wzgórza zamkowego na nowe miasto, rzekę Osum i góry Tomorri Pozostałości cytadeli z czasów Michała I Angelosa (pocz. XIII w.) Ruiny Białego meczetu z XVI w. Cerkiew św. Trójcy na stokach wzgórza zamkowego Cerkiew św. Trójcy z XIII/XIV w. w całej okazałości Widok w kierunku wschodnim z bramy bocznej W oczekiwaniu na turystów Ruiny Czerwonego meczetu z XV w. Rękodzieło Katedra Wniebowzięcia NMP, obecnie Muzeum Onufriego Cerkiew NMP z Blacherne z XIII/XIV w. (po lewej) i św. Mikołaja z XVI w. (po prawej) Kopia głowy cesarza Konstantyna Wielkiego

Wpisane na Listę Światowego Dzidzictwa Unesco Berat, urzeka niezwykłą zabudową. Po obu stronach rzeki Osum, białe, kryte ciemnymi dachówkami domy pną się po stromych zboczach otaczających miasto wzgórz. Dzielnicę Mangalem wypełniają malownicze meczety, chanaki, i inne budowle z czasów osmańskich. Jednak największe wrażenie zrobił na mnie, powstający przez stulecia zamek obronny, położony na szczycie stromego wzgorza.


Durres


Nadmorska promenada Rybak Siłacze Pomnik Nieznanego Żołnierza Nowoczesne centrum Bohaterski obrońca Mujo Ulqinaku, w głębi weneckie fortyfikacje z XV w. Katedra św. św. Pawła i Astiusa Plac Wolności, Wielki Meczet Porta Amfiteatr rzymski z II w. Wyjście na arenę Bizantyjska kaplica z VI w. Wczesnochrześcijańskie mozaiki Pozostałości forum z V w. Bizantyjskie mury miejskie z V/VI w. Betonowe bunkry z czasów dyktatury Envera Hodży Betonowe bunkry z czasów dyktatury Envera Hodży Willa Zoga I, króla Albanii w latach 1928–1939 Pamiątkowa fotka Widok ze szczytu klifu

Nadmorski kurort Durres był w czasach rzymskich ważnym miastem leżącym na Via Egnatia, szlaku handlowym z Rzymu do Konstantynopola. Z tamtego okresu zachowało się niewiele zabytków, a najciekawszym z nich jest największy na Bałkanach rzymski amfiteatr. Moją uwagę przykuły także słynne betonowe bunkry dyktatora Envera Chodży. Chociaż wybudowano ich kilkaset tysięcy, w trakcie podróży udało się zlokalizować tylko kilka znich.


CZARNOGÓRA

Podgorica


Wieża Zegarowa z XVIII w. Malownicza uliczka Cerkiew św. Jerzego z XII w. Freski z XVI w. Ukrzyżowanie i Chrystus w Otchłani Męczeństwo św. Jerzego Iwan I Crnojević, władca średniowiecznego księstwa Zety Kanion rzeki Moraca Skaliste brzegi Winnica Vucinic Rzeka Moraca Kamieniste koryto Impresja Rzeka Moraca Pozostałości muru otaczającego antyczne miasto Duklja Zarys fundamentów kościoła św. Tomasza Ruiny bazyliki, na pierwszym planie baza pomnika konnego Wczesnochrześcijańska bazylika, prezbiterium z absydą Pozostałości stoisk kupieckich przy forum Kamienna płyta nagrobna Forum Fragment kolumny

Stolica Czarnogóry Podgorica nie ma zbyt wielu atrakcyjnych zabytków. Turyści po prostu omijają to miejsce, jednak ja wyszedłem z założenia, że wszędzie można znależć coś interesującego. Na przedmieściach trafiłem na ruiny antycznego miasta Duklja, malowniczo położone u ujścia rzeki Zety do Moracy. Największe wrażenie zrobiły na mnie pozostałości wczesnochrześcijańskiej bazyliki oraz dawnych kramów kupieckich.


Budva


Plac Starogradskih Crkava, w głębi mury obronne Baszta Gradenigo i symbol Wenecji lew św. Marka Uliczka staromiejska Tradycyjne okiennice Cerkiew Trójcy Świętej z 1804 r. Zdobienia korpusu cerkwi w biało-różowe pasy Lokalny artysta Katedra św. Jana Chrzciciela i Pałac Biskupi Relief nad wejściem do katedry (VII-XII w.) Budvanska Bogurodzica z XIV w. Ruiny wczesnochrześcijańskiej bazyliki z VI-VII w. Ja tu rządzę Rzymskie termy z II/I w.p.n.e. Malowniczy zaułek, po lewej cerkiew Bogurodzicy z IX w. Stela nagrobna z rzymskiej nekropoli Widok z cytadeli na morze, w głębi wysepka Sveti Nikola Ruiny kościoła Santa Maria de Castello z XII/XIV w. Studnia Dziedziniec cytadeli Widok na zatoczkę, na pierwszym planie cerkiew św. Sawy i św. Bogurodzicy Pamiątkowa fotka Panorama starówki z cytadeli Mury obronne, trasa wycieczkowa Marina Wieża katedry św. Jana Chrzciciela z VII/XII w. Kawiarenki przy murach obronnych Dachy starówki Baszta Repano Plaża Ričardova Glava Parasole

Nadmorska miejscowość Budva to zwarta średnowieczna starówka, otoczona pierścieniem murów obronnych z cytadelą od strony morza. Zabytki skupiają się w okolicy Trgu Starogradskich Crkava, które w większości odbudowano po tragicznym trzęsieniu ziemi w 1979 r. Najbardziej podobała mi się monumentalna cytadela oraz trasa turystyczna wzdłóż murów obronnych, ktorą obszedłem prawie całe stare miasto.


Kotor


Boka Kotorska Brama i baszta Gurdica z XIII/XVIII w. Malowniczy zaułek Klasztor św. Franciszka z XVII w. Relief na wieży klasztornej Pałac Pima z XVII w. Triforium Pałac Beskuca z XVIII w, detale fasady Pałac Beskuca z XVIII w, detale fasady Katedra św. Trifuna z XII w. Rozeta romańska Plac św. Trifuna Nawa główna Romańsko-gotyckie cyborium z 1362 r. Cyborium, detale architektoniczne Drewniana intarsjowana ambona Chrzcielnica z początku IX w. Złączone kolumny oddzielające nawy Sklepienie krzyżowo-żebrowe Mewa Brama Morska z 1555 r. Relief w szyi bramy Plac Broni i wieża zegarowa z poczatku XVII w. Pręgierz w kształcie piramidy Pałac namiestnika weneckiego z XVIII w. Widok z murów na marinę Plac Marynarki Wojennej Proza życia Pałac Grgurina z XVIII w, obecnie Muzeum Morskie Broń biała i palna Mundur admirała Marynarki Boki Kotorskiej Relief z XVIII w. przedstawiający św. Trifuna z lwem weneckim Studnia Karampana z XVIII w. Zaproszenie Relief z XVII w. Cerkiew św. Mikołaja w stylu serbsko-bizantyjskim Ikonostas Adoracja ikony św. Mikołaja Świece wotywne Cerkiew św. Łukasza z XII w. Naos, ikonostas z początku XVIII w. Kaplica, ikonostas w stylu włosko-kreteńskim z połowy XVIII w. Kaplica, fragment ikonostasu Scenka uliczna Nabrzeże portowe Plaża miejska Cerkiew św. Mikołaja, w głębi pozostalości dominikańskiego klasztoru z XVI w. Brama Północna z 1540 r. Bastion Riva i mury obronne Bastion Bembo z XVI w. Romańska cerkiew św. Marii od Rzeki Makabryczny krucyfiks Droga do św. Jana Dachy Pamiątkowa fotka Starówka Wieża kościoła Pani od Zdrowia z 1500 r. Mur kurtynowy i baszta Kontarini Lew Republiki Weneckiej nad bramą do twierdzy św. Jana Twierdza św. Jana, pozostałości zabudowań Boka Kotorska w całej okazałości Pamiątkowa fotka

Wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Unesco Kotor posiada jedną z najpiękniejszych starówek na Bałkanach. Miasto po prostu mnie oczarowało, chociaż nastój popsuł mi trochę niemiły incydent w hostelu, w którym nocowałem. Tutaj najlepiej zagubić się w plątaninie uliczek i delektować odkrywaniem napotkanych miejsc. Nie można natomiast pominąć trasy do twierdzy św. Jana, skąd roztacza się zapierający dech w piersiach widok na Bokę Kotorską.


Rafting na Tarze


Komu w drogę, temu czas Rzeka Tara Ostro wiosłujemy Niebezpieczny odcinek Pamiątkowa fotka Rzeka Tara Rzeka Selačka, dopływ Tary Bystry nurt Selački To się w głowie nie mieści Słynny most Durdevica Tara o długości 370 m. Impresja Robi się coraz ciekawiej Zmagania z żywiołem Najgorsze za nami Piękno natury asłużony odpoczynek Ahoj przygodo Most na Tarze w całej okazałości Kanion Tary Pamiątkowa fotka Kanion Tary Panorama z mostu w kierunku płd-wsch. Most Durdevica Tara z lat 1937-41 r. Pamiątkowa fotka Miasteczko Zabljak Mokradła przy drodze do Jeziora Czarnego Pamiątkowa fotka Jezioro Czarne, na horyzoncie szczyt Mededem Jezioro Czarne Ścieżka wokół jeziora Impresja Romantyczna przejażdżka Popołudniowa kąpiel Impresja Kozica, symbol Durmitoru Niksic, ruiny tureckiej twierdzy Onogost Cerkiew Saborna w stylu neobizantyjskim Nikscic, kamienne płyty nagrobne (stecci) średniowiecznej sekty bogomiłów Stecak z XII/XVI w. motywy geometryczne Stecak z XII/XVI w. motywy figuralne

Może zbyt wiele oczekiwałem od tego wydarzenia, ale rafting na Tarze trochę mnie rozczarował. Natomiat wielkie wrażenie zrobił na mnie most nad kanionem Tary, który miałem okazję podziwiać z różnych miejsc. Ciekawym doświadczeniem był pobyt w miejscowości Zabljak w Parku Narodowym Durmitor i wycieczka do malowniczego Crno Jezera. Chociaż nazwa jest podobna, jednak jezioro nie umywa się do naszego Czarnego Stawu.


BOŚNIA I HERCEGOWINA

Sarajewo


Ciesząca się złą sławą Aleja Snajperów Katedra Serca Jezusowego z XIX w. Sobór Narodzenia Matki Bożej Dom przy Obala Kulina bala, fragment fasady Dom przy Obala Kulina bala, balkon Dom przy Obala Kulina bala, fragment fasady Dom przy Obala Kulina bala, fragment fasady Miejsce zamachu na arcyksięcia Franciszka Ferdynanda, obecnie Muzeum Sarajewa 1878-1919 W tym miejscu zaczęła się I wojna światowa Most Łaciński z XVIII w. Tutaj w latach 1917-18 stał monument upamiętniający zamach At Mejdan, pawilon muzyczny z 1911 r. Fragment fasady synagogi aszkenazyjskiej z 1902 r. Meczet Cesarski z XVI w Kamienny nagrobek w kształcie flakonu z kwaiatami Kościół św. Antoniego Padewskiego Pieta Bazar Brusa Bezustan Skuteczna reklama Sebil, publiczna studnia Sebil Meczet Bascarsija z początku XVI w. Portyk przed wejściem do meczetu Mihrab Pamiątkowa fotka Coś na ząb Kawa po turecku i bakława Pamiątki dla turystów Meczet Bakija z XVI w. W oczekiwaniu na zakat Kuca Inat, tradycyjny dom z wykuszem Ratusz w stylu neomauretańskim z końca XIX w. Most Saher-Cehaja z XVI w. Cmentarz Męczenników wojny z lat 1992-95 Żółta Twierdza Bastion Armata na murach twierdzy Panorama miasta

Do Sarajewa trafiłem bez dobrego przewodnika. Dysponowałem jedynie ogólnymi informacjami z internetu, a na dodatek na zwiedzenie stolicy Bośni i Hercegowiny miałem niecały dzień. To stanowczo za mało. Meczety, kamienne mosty i zabudowa z czasów osmańskich oczarowały mnie egzotycznym klimatem, ale również podobały mi się budowle w stylu secesyjnym i neomauretańskim z okresu Austro-Węgierskiej okupacji.


Mostar


Stary Bazar Stary Bazar Carsija, kamienne domy na starówce Solidne okiennice Na upał najlepsze są lody Lokalne rzemiosło Straganów jest więcej niż turystów Słynny Stary Most z 1566, wizytówka Mostaru Widok na Neretwę w kierunku płd, w głebi most Lučki Pamiątkowa fotka Widok w kierunku płn, po prawej meczet Koski Mehmed Paszy Starówka Carsija w całej okazałości Kamienne progi ułatwiające poruszanie się po moście Stary Most, pojedyncze przęsło o dłg. 28,7 m Dom Biscevica z XVIII w. Dziedziniec wewnętrzny Oryginalna fontanna Fasada domu Muslibegovica z XVIII w. Meczet Karadoz Bega z XVI w. Cmentarz przy meczecie Mahwil (babiniec) Minbar (kazalnica) Ozdoba nad wejściem i ażurowe okno Wieża Zegarowa i Muzeum Hercegowiny Meczet Nesuh Agi Vučjakovića i mauzoleum Sejh Juje Turbe Widok z mostu Lučki na Neretwę i Stary Most Spacerkiem po zachodnim brzegu Czas coś przekąsić Tradycyjne danie Most Kriva Cuprija z XVI w. Dzielnica Tabhana i meczet Hadži Kurta z XVI/XVII w. Wieże strażnicze Halebija i Tara Bazar Turecki Pamiątkowa fotka Stary Most, odległość do poziomu rzeki wynosi 21 m Skoczkowie Show dla turystów Odwaga czy głupota ?

Jak sama nazwa wskazuje w Mostarze wsztystko skupia się wokół Starego Mostu, który od XVI w. łączy strome brzegi rzeki Neretwy. Wędrując malowniczymi uliczkami starówki, co chwila do niego wracałem i fotografowałem się z nim z najróżniejszych miejsc. Pomimo, że podczas wojny Chorwacko-Bośniackiej most w 1993 r. został zniszczony, po odbudowie wraz z kompleksem staromiejskim Carsija znalazł się na Liście Światowego Dziedzictwa Unesco.


WĘGRY

Budapeszt


Park Varosliget Brama do zamku Vajdahunyad Neobarokowa część pałacu wojownik z łukiem Pomnik Anonimusa, zakonnika który spisał dzieje Węgier Kaplica Jak Figury apostołów Kamienny lew Kąpielisko Szechenyiego Detal architektoniczny Neobarokowe wnętrze z pocz. XX w. Plac Bohaterów Arpad z wojownikami na cokole kolumny Prawa kolumnada pomnika Tysiąclecia Rydwan boga wojny na szczycie kolumnady Secesyjny pawilon z przystanią Herb Węgier na fasadzie Sali Wystaw Artystycznych Sprzedawca gazet Plac Ferenca Deaka Reprezentacyjny budynek opery z końca XIX w. Foyer z malowidłami muz na sklepieniu Detal architektoniczny jedenj z kamienic Tablica pamiątkowa powstania węgierskiego w 1956 r. Kontrowersyjny pomnik ofiar okupacji niemieckiej Relief na pomniku żołnierzy radzieckich Pomnik Męczenników Czerwonego Terroru 1918-1919 Parlament, impresja Książe Siedmiogrodu Franciszek II Rakoczy Neogotycka fasada Detal architektoniczny Gmach Parlamentu w całej okazałości Skrzydło południowe, zwieńczenie dachu Pomnik Lajosa Kossutha Pomnik hrabiego Gyuli Andrássy'ego Parlament, po prawej pomnik radykalnego poety Attila Jozsefa Widok na Dunaj i Wodne Miasto Detal architektoniczny Węgierska Akademia Nauk Secesyjny pałac Greshama Przed bazyliką św. Stefana Ja jestem drogą, prawdą i życiem Ołtarz główny z figurą św. Stefana z marmuru kararyjskiego Relikwiarz Świętej Prawicy króla Stefana Witraż przedstawiający koronę św. Stefana Uliczka św. Krzysztofa Nowoczesność i tradycja, po prawej kościół Serwitów Most Erzsébet, w głębi Kościół Śródmiejski Most Erzsébet, po lewej zabudowania Pesztu Góra Gellerta, na szczycie widoczna Statua Wolności Św. Gellert błogosławiący miastu Panorama miasta z Góry Gellerta Herb kamienicy Pod Jeleniem Zamek Królewski, fasada północna Lwia Brama Tylny dziedziniec zamkowy Fontanna Macieja przedstawiająca króla na łowach Kuta żelazna brama prowadząca na tarasy przed zamkiem Pomnik Eugeniusza Sabaudzkiego Panorama miasta, w głębi Most Łańcuchowy i budynek Parlamentu Szyld na staromiejskiej kamieniczce Neogotycki kościół Macieja Baszta Rybacka i tarasy widokowe Pamiątkowa fotka Pomnik św. Stefana, pierwszego koronowanego króla Węgier Kościół Macieja, impresja Wieża Mikołaja, płaskorzeźba z wizerunkiem króla Macieja

To była moja trzecia wizyta w stolicy Węgier. Ponieważ chciałem zobaczyć jak najwięcej, zrezygnowałem ze zwiedzania muzeów i galerii. Wiele obiektów było w trakcie remontu (Most Łańcuchowy) czy renowacji (Cytadela), ale ogrom butapesztańskich zabytków sprawił, że się nie nudziłem. W bazylice św. Stefana oglądałem zmumifikowane przedramię króla Stefana, najcenniejszą relikwię Węgier, jednak najbardziej podobał mi się Zamek Królewski w Budzie.








Wasze komentarze: